FileMaker Server Nedir?
FileMaker Server, FileMaker uygulamalarını ağ ortamında barındıran ve birden fazla istemcinin eş zamanlı erişimine olanak sağlayan sunucu yazılımıdır. FileMaker Pro masaüstü istemcileri, FileMaker WebDirect üzerinden tarayıcı kullanıcıları ve FileMaker Go ile iOS cihazları; tümü aynı Server üzerinden yönetilir.
FileMaker Server olmadan paylaşım yapmak da mümkündür (FileMaker Pro'nun kendi ağ paylaşım özelliğiyle), ancak bu yöntem sınırlıdır. FileMaker Server'ın sunduklarına bakıldığında fark çok belirgindir:
- Eş Zamanlı Bağlantı: Lisansa bağlı olarak 5'ten 500'e kadar eş zamanlı kullanıcı bağlantısı.
- Otomatik Yedekleme: Saatlik, günlük veya haftalık yedekleme zamanlamaları; birden fazla yedek sürümü saklama.
- WebDirect: Tarayıcı üzerinden uygulama erişimi; ek yazılım kurulumu gerekmez.
- Zamanlanmış Scriptler: Çalışma saatleri dışında otomatik olarak çalışan script görevleri.
- Admin Console: Web tabanlı yönetim paneli; veritabanı açma/kapama, bağlantı izleme ve log analizi.
- REST Data API: FileMaker verilerine HTTP üzerinden erişim; üçüncü taraf entegrasyonlar için ideal.
FileMaker Server Sistem Gereksinimleri
FileMaker Server kurulumu öncesinde sistem gereksinimlerini doğrulamak büyük önem taşır. Genel olarak şu bileşenler gerekmektedir:
Windows Server
Windows Server 2019 veya 2022 (64-bit). IIS rolleri etkin, .NET destekli.
macOS Server
macOS Ventura (13) veya Sonoma (14) üzerinde çalışan macOS. Apple Silicon (M-serisi) desteklenmektedir.
Donanım
Minimum 8 GB RAM (üretim için 16 GB+ önerilir). SSD depolama, düşük yük için 2 çekirdek, yüksek eş zamanlı bağlantılar için 4+ çekirdek.
Ağ
Sabit IP adresi veya statik DNS kaydı. 5003 (FM istemci), 443 (WebDirect/HTTPS), 80 (HTTP yönlendirme) portları.
FileMaker Server Kurulum Adımları
FileMaker Server kurulumu; yazılımın indirilmesi, kurulum sihirbazının çalıştırılması ve Admin Console üzerinden yapılandırma şeklinde üç temel aşamada gerçekleşir:
- 1. İndirme: Claris Customer Console üzerinden lisansınıza bağlı FileMaker Server kurulum paketini indirin.
- 2. Kurulum Sihirbazı: Paketi çalıştırın; kurulum sihirbazı bağlantı noktalarını, servis hesabını ve yedekleme dizinini yapılandırır.
- 3. Admin Console: Kurulum tamamlanınca tarayıcınızdan
https://sunucu-adresi:16000/admin-consoleadresine erişin ve yönetim panelini konfigure edin. - 4. Veritabanı Yükleme: Uygulamalarınızı Admin Console veya belirlenen dizine kopyalayarak sunucuya yükleyin ve açın.
- 5. SSL Sertifikası: Let's Encrypt entegrasyonu ile ücretsiz SSL sertifikasını etkinleştirin (aşağıda detaylı açıklanmıştır).
FileMaker Server kurulum ve yapılandırma danışmanlığı için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
WebDirect: Tarayıcıdan FileMaker Erişimi
FileMaker WebDirect, masaüstü ortamda geliştirilen FileMaker uygulamalarınızı web tarayıcısından erişilebilir hâle getiren teknolojidir. Kullanıcıların bilgisayarlarına herhangi bir yazılım kurması gerekmez; modern bir web tarayıcısı (Chrome, Firefox, Safari, Edge) yeterlidir.
WebDirect'in öne çıkan avantajları şunlardır:
- Tarayıcı Tabanlı Erişim: Kullanıcılar URL adresiyle uygulamaya bağlanır; ek altyapı gerekmez.
- Responsive Deneyim: FileMaker 2025 ile geliştirilen layout'lar farklı ekran boyutlarına göre uyum sağlar.
- Güvenli Bağlantı: SSL/TLS şifrelemesiyle tüm veri transferi korunur.
- Aynı Mantık, Web Ortamı: Script, hesaplama ve yetkilendirme mantığı masaüstüyle birebir aynı çalışır; ayrı geliştirme gerekmez.
WebDirect'te performansı etkileyen en kritik faktör, sunucu kaynakları ve eş zamanlı bağlantı sayısıdır. Yüksek yük senaryoları için WebDirect Worker Server yapılandırması veya yatay ölçekleme değerlendirilmelidir.
FileMaker Go: iPhone ve iPad'de Mobil Erişim
FileMaker Go, App Store'dan ücretsiz olarak indirilebilen iOS ve iPadOS native uygulamasıdır. FileMaker Server'a WiFi veya internet bağlantısı üzerinden bağlanarak tüm veritabanı uygulamalarına erişim sağlar.
FileMaker Go ile yapılabilecekler:
- Kamera Entegrasyonu: Ürün, belge ve makbuz fotoğraflarını doğrudan veritabanına kaydedin.
- Barkod Okuyucu: iPhone kamerasıyla barkod tarayarak stok takibi, sipariş girişi veya varlık yönetimi yapın.
- GPS Konumu: Saha ekiplerinizin konum bilgisini kayıtlara otomatik ekleyin.
- NFC Desteği: iPhone'un NFC çipiyle etiket okuma ve yazma işlemleri.
- Face ID / Touch ID: Biyometrik doğrulamayla güvenli giriş.
- Çevrimdışı Çalışma: İnternet bağlantısı olmadan yerel olarak çalışan FileMaker dosyaları.
SSL Sertifikası ve Güvenlik Yapılandırması
FileMaker Server 2025 itibarıyla Let's Encrypt entegrasyonu sayesinde SSL sertifikası işlemleri otomatikleşmiştir. Admin Console üzerinden birkaç tıklamayla ücretsiz, güvenilir SSL sertifikası alınabilmektedir:
- Let's Encrypt ile Otomatik SSL: Admin Console → General Settings → SSL Certificate → Request Certificate yoluyla domain doğrulaması yapılır ve sertifika otomatik olarak yüklenir.
- Otomatik Yenileme: Let's Encrypt sertifikaları 90 günde bir yenilenir; FileMaker Server bu süreci otomatik olarak yönetir.
- Özel SSL Sertifikası: Kurumsal CA'lardan temin edilen sertifikalar da desteklenmektedir.
- Veri Şifreleme: FileMaker Pro 2025 ile AES-256 veri şifrelemesi etkinleştirilerek veritabanı dosyaları disk üzerinde şifreli tutulabilir.
- Erişim Günlükleri: Admin Console üzerinden istemci bağlantıları ve veritabanı erişimleri izlenebilir.
Yedekleme ve Bakım Stratejisi
FileMaker Server'ın en değerli özelliklerinden biri, kapsamlı yedekleme motorudur. Veri kaybını önlemek için şu strateji benimsenmelidir:
- Saatlik Anlık Yedekler: Aktif veritabanlarının her saat başı yedeğini alın; en az 24 saatlik yedek saklayın.
- Günlük Yedekler: Her gece mesai bittikten sonra tam yedek alın; en az 7 günlük yedek saklayın.
- Uzak Depolama: Yedeklerinizi farklı fiziksel konumda (NAS, bulut) saklayın. Yerel diskle aynı konumda saklanan yedeklerin değeri sınırlıdır.
- Yedek Testi: Ayda en az bir kez yedekten geri yükleme testi yapın; sağlıklı yedek aldığınızdan emin olun.
Performans Optimizasyonu
FileMaker Server performansını olumsuz etkileyen başlıca faktörler ve çözümleri şunlardır:
- Optimize Edilmemiş Scriptler: Büyük kayıt kümelerini döngüyle işleyen scriptleri; toplu işlem (Set Field by Name, Replace Field Contents) ile değiştirin.
- Gereksiz Hesaplamalar: Unstored hesaplama alanlarını minimize edin; Summary alanlarını dikkatli kullanın.
- İndeksleme: Sık aranan alanlarda indekslemeyi etkinleştirin. Büyük tablolarda arama performansını dramatik ölçüde artırır.
- Bağlantı Sayısı: Eş zamanlı WebDirect bağlantı sayısını lisansınızla orantılı tutun; gerekiyorsa Worker Server ekleyin.
- Donanım Kaynakları: RAM artışı en hızlı performans kazanımını sağlar. SSD kullanımı I/O darboğazını ortadan kaldırır.
FileMaker Server optimizasyon danışmanlığı için uzman desteği alabilirsiniz.